ห้องปฏิบัติการจุลพยาธิวิทยา Histopathology LAB
เจาะลึกจากรอยโรค แม่นยำในการตรวจวินิจฉัย...
การตรวจวินิจฉัยชิ้นเนื้อทางจุลพยาธิวิทยาสัตวแพทย์ เทคนิคการย้อมสีมาตรฐานด้วย H&E (Hematoxylin and Eosin) บางครั้งอาจไม่เพียงพอสำหรับการบ่งชี้พยาธิสภาพบางประการได้ โดยเฉพาะเมื่อต้องตรวจวินิจฉัยในโครงสร้างเนื้อเยื่อที่มีขนาดเล็ก เส้นใยเนื้อเยื่อเกี่ยวพัน หรือพบเชื้อโรคบางชนิดที่มีลักษณะคล้ายเชื้อรา หรือเชื้อแบคทีเรียต้องสงสัย หนึ่งเทคนิคที่สามารถยืนยันการบ่งชี้พยาธิสภาพบางประการนั้นๆได้โดยใช้วิธีย้อมสีด้วย "เทคนิคการย้อมสีเงิน" (Silver Stain Technique) ซึ่งมีบทบาทสำคัญในฐานะ "สีย้อมพิเศษ" (Special Stains) ที่มีความไว (Sensitivity) และความจำเพาะสูง สามารถยืนยันการตรวจวินิจฉัยให้แก่สัตวแพทย์ได้อย่างถูกต้องและแม่นยำ
หลักการสำคัญ
การย้อมสีเงิน อาศัยหลักการการเกิดปฏิกิริยาทางเคมีโดยการเปลี่ยน ไอออนของเงิน (Silver ions: Ag ⁺ ) ในสารละลายที่มีความเหมาะสม แล้วเกิดปฏิกิริยาเปลี่ยนเป็น ตะกอนโลหะเงินทึบแสง (Metallic silver: Ag ⁰ ) เข้าไปเกาะติดบนโครงสร้างในเนื้อเยื่อเป้าหมายอย่างจำเพาะ เจาะจง ทำให้โครงสร้างเหล่านั้นเปลี่ยนเป็นสีน้ำตาลเข้มหรือสีดำสนิท ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นทำให้สามารถมองเห็นลักษณะรอยโรคในเนื้อเยื่อได้อย่างชัดเจนเมื่อส่องดูด้วยกล้องจุลทรรศน์
3 เทคนิคการย้อมสีเงินสำหรับงานตรวจวินิจฉัย
ห้องปฏิบัติการจุลพยาธิวิทยา ศูนย์ชันสูตรโรคสัตว์กำแพงแสน ได้เปิดให้บริการเทคนิคการย้อมสีเงินที่ครอบคลุมการวินิจฉัยโรคในสัตว์ ดังนี้
1. เทคนิค GMS Stain (Grocott’s Methenamine Silver)
ประโยชน์และคุณค่าในการวินิจฉัย : เป็นเทคนิคมาตรฐานระดับสากล (Gold Standard) ในการ ตรวจหาเชื้อราและพยาธิสภาพของผนังเซลล์ น้ำยาจะเข้าทำปฏิกิริยาและย้อมติดสารคาร์โบไฮเดรตที่อยู่บนผนังเซลล์ของเชื้อราอย่างจำเพาะ
การประยุกต์ใช้ทางสัตวแพทย์ : ใช้บ่งชี้และแยกแยะเชื้อราที่ก่อโรคในสัตว์ เช่น เชื้อรา Aspergillus spp. หรือ Cryptococcus spp. ที่มักก่อโรคในระบบทางเดินหายใจของแมว สุนัข และนก รวมถึงใช้ตรวจดูความผิดปกติจากการติดสีของเยื่อบุผิวท่อไตไต (Basement Membrane) ในสัตว์ที่มีภาวะไตวายอย่างชัดเจนภายใต้กล้องจุลทรรศน์
2. เทคนิค Silver Impregnation (สำหรับโครงสร้างเส้นใย)
ประโยชน์และคุณค่าในการวินิจฉัย : เป็นกลุ่มเทคนิคที่ใช้สารออกซิไดซ์ปรับสภาพเนื้อเยื่อก่อน เพื่อสร้างตำแหน่งดักจับไอออนเงิน นิยมใช้ย้อม เส้นใยร่างแห (Reticulin Fibers) ซึ่งเป็นโครงร่างค้ำจุนอวัยวะภายใน
การประยุกต์ใช้ทางสัตวแพทย์ : การประเมินโครงสร้างของตับ (เช่น ภาวะตับแข็ง) และการวินิจฉัยจำแนกประเภทของมะเร็ง โดยเฉพาะชนิดคาร์ซิโนมา (Carcinoma) และชนิดซาร์โคมา (Sarcoma) หรือเนื้องอกในระบบไขกระดูกและเนื้อเยื่อเกี่ยวพันของสัตว์เลี้ยง
3. เทคนิค Warthin-Starry Silver Stain
ประโยชน์และคุณค่าในการวินิจฉัย : เป็นเทคนิคการย้อมสีในกลุ่ม Argyrophil Reaction ที่ต้องอาศัยสารรีดิวซ์จากภายนอกช่วยกระตุ้นปฏิกิริยา มีความไวสูงมากในการ ตรวจหาเชื้อแบคทีเรียขนาดเล็กที่มีรูปร่างเป็นเกลียว (Spirochetes) และเชื้อแบคทีเรียในเซลล์ (Intracellular Bacteria)
การประยุกต์ใช้ทางสัตวแพทย์ : ใช้ตรวจวินิจฉัยโรคสำคัญในสัตว์ เช่น โรคฉี่หนู (Leptospirosis) ในสุนัข, โรคซิฟิลิสในกระต่าย (Rabbit Syphilis), หรือเชื้อ Helicobacter spp. ในกระเพาะอาหารของสัตว์เลี้ยงที่มีอาการอาเจียนเรื้อรัง
เอกสารอ้างอิง (References)
- Suvarna, S. K., Layton, C., & Bancroft, J. D. (2018). Bancroft's theory and practice of histological techniques (8th ed.). Elsevier.
- Maxie, M. G. (Ed.). (2016). Jubb, Kennedy, & Palmer's pathology of domestic animals (6th ed., Vols.1–3). Elsevier.
- Prophet, E. B., Mills, B., Arrington, J. B., & Sobin, L. H. (Eds.). (1992).
- Zachary, J. F. (2022). Pathologic basis of veterinary disease (7th ed.). Elsevier.
