BOD สำคัญอย่างไร
BOD คืออะไร BOD คือ Biochemical Oxygen Demand ค่าที่บอกว่า จุลินทรีย์ต้องใช้ออกซิเจนมากแค่ไหน ในการย่อยสลายสารอินทรีย์ในน้ำเสีย ภายใน 5 วัน ที่อุณหภูมิ 20 °C ยิ่งค่า BOD สูง แปลว่าน้ำเสียนั้นมีสารอินทรีย์เยอะ และจะดึงออกซิเจนจากธรรมชาติมาก หากปล่อยลงแหล่งน้ำโดยไม่ผ่านการบำบัด อาจทำให้สิ่งมีชีวิตในน้ำขาดออกซิเจนและตายได้
ทำไมการตรวจ BOD จึงสำคัญ
-
1.
ประเมินความสกปรกของน้ำ
โดยค่า BOD ช่วยบอกระดับสารอินทรีย์ที่ปนเปื้อนในน้ำ ยิ่งค่า BOD สูง แสดงว่าน้ำมีสารอินทรีย์และความสกปรกมาก
-
2.
ป้องกันการขาดออกซิเจนในแหล่งน้ำ
การย่อยสลายสารอินทรีย์ต้องใช้ออกซิเจนหากมีค่า BOD สูง อาจทำให้ปริมาณออกซิเจนในน้ำลดลงจนสัตว์น้ำและสิ่งมีชีวิตในน้ำอยู่ไม่ได้
-
3.
ควบคุมและประเมินประสิทธิภาพของระบบบำบัดน้ำเสีย
เป็นการตรวจสอบและประเมินความสามารถของระบบบำบัดในการกำจัดสารอินทรีย์ที่ปนเปื้อนอยู่ในน้ำเสียก่อนปล่อยน้ำทิ้งออกสู่สิ่งแวดล้อม
-
4.
ใช้ในการวางแผนและกำหนดมาตรการ
เป็นข้อมูลสำคัญสำหรับการบริหารจัดการคุณภาพน้ำ
การกำหนดมาตรฐานการปล่อยน้ำทิ้ง และการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม
การตรวจหาค่า BOD Day 5
แหล่งน้ำผิวดิน หมายถึง แม่น้ำ ลำคลอง หนอง บึง ทะเลสาบ อ่างเก็บน้ำ และแหล่งน้ำสาธารณะอื่นๆ ที่อยู่ภายในผืนแผ่นดิน ซึ่งรวมถึงแหล่งน้ำสาธารณะที่อยู่ภายในผืนแผ่นดินบนเกาะด้วย แต่ไม่รวมถึงน้ำบาดาล และในกรณีที่แหล่งน้ำนั้นอยู่ติดกับทะเลให้หมายถึงแหล่งน้ำที่อยู่ภายในปากแม่น้ำหรือปากทะเลสาบ ปากแม่น้ำหรือปากทะเลสาบให้ถือเป็นแนวเขตตามที่กรมเจ้าท่ากำหนด
เกณฑ์มาตรฐาน BOD ของน้ำผิวดินและเกณฑ์ระบายน้ำทิ้งจากโรงงาน
| ประเภทแหล่งน้ำ | ตัวอย่างเกณฑ์มาตรฐานของBOD หน่วยเป็น mg/L | หมายเหตุ |
|---|---|---|
| น้ำผิวดินประเภทที่ 1 (แหล่งน้ำที่มีคุณภาพตามธรรมชาติโดยปราศจากน้ำทิ้ง) และ 2 (แหล่งน้ำที่ได้รับน้ำทิ้งบางประเภท ใช้ประโยชน์เพื่อ การประมง ) | มีค่าไม่เกิน 1.5 mg/L | ประกาศคณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ ฉบับที่ 8 (พ.ศ. 2537) |
| น้ำผิวดินประเภทที่ 3 (แหล่งน้ำที่ได้รับน้ำทิ้งบางประเภท ใช้ประโยชน์เพื่อการเกษตร) | มีค่าไม่เกิน 2.0 mg/L | ประกาศคณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ ฉบับที่ 8 (พ.ศ. 2537) |
| น้ำผิวดินประเภทที่ 4 (แหล่งน้ำที่ได้รับน้ำทิ้งบางประเภท ใช้ประโยชน์เพื่อการอุตสาหกรรม) | มีค่าไม่เกิน 4.0 mg/L | ประกาศคณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ ฉบับที่ 8 (พ.ศ. 2537) |
| น้ำผิวดินประเภทที่ 5 (แหล่งน้ำที่ได้รับน้ำทิ้งบางประเภท ใช้ประโยชน์เพื่อการคมนาคม) | ต้องมีมาตรฐานต่ำกว่าคุณภาพน้ำในแหล่งน้ำประเภทที่ 4 | ประกาศคณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ ฉบับที่ 8 (พ.ศ. 2537) |
| มาตรฐานควบคุมการระบายน้ำทิ้งจากโรงงาน | ไม่เกิน 20 mg/L | ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรม เรื่อง กำหนดมาตรฐานควบคุมการระบายน้ำทิ้งจากโรงงาน พ.ศ. 2560 |
สรุปผลการตรวจวิเคราะห์ค่าบีโอดี (BOD)
จากการตรวจวิเคราะห์ค่าบีโอดีในตัวอย่างน้ำ สามารถใช้ผลการวิเคราะห์เพื่อประเมินปริมาณสารอินทรีย์ที่ย่อยสลายได้ทางชีวภาพ และประเมินประสิทธิภาพของระบบบำบัดน้ำเสียได้ โดยค่า BOD ที่สูงบ่งชี้ถึงความต้องการใช้ออกซิเจนของจุลินทรีย์ที่สูงขึ้น ขณะที่ค่า BOD ที่ต่ำแสดงถึงความต้องการใช้ออกซิเจนที่ลดลง ทั้งนี้ การพิจารณาว่าคุณภาพน้ำผ่านเกณฑ์มาตรฐานหรือไม่ ต้องเปรียบเทียบผลการวิเคราะห์กับค่ามาตรฐานที่เกี่ยวข้องกับประเภทของแหล่งน้ำหรือแหล่งกำเนิดน้ำเสียโดยเฉพาะ
อ้างอิง
- - ค่า BOD และค่า COD ตามมาตรฐานของกรมโรงงานอุตสาหกรรม (กรอ.) https://www.automation.co.th/blog/-bod-cod- (เข้าถึง วันที่ 13/10/69)
- - ค่า BOD คืออะไร มีวิธีวัดค่าอย่างไร มาตรฐานควรอยู่ที่เท่าไหร่ https://scma.co.th/blog/post/what-is-bod-value (เข้าถึง วันที่ 13/10/69)
- - บัญชีท้ายกระทรวงกำหนดประเภท ชนิด และขนาดของโรงงาน พ.ศ. 2563 กรมโรงงานอุสาหกรรม https://www.diw.go.th/datahawk/factype.php (เข้าถึง วันที่ 13/10/69)
- - ประกาศคณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ ฉบับที่ 8 (พ.ศ. 2537) เรื่อง กำหนดมาตรฐานคุณภาพน้ำในแหล่งน้ำผิวดิน https://www.pcd.go.th/laws/4168/ (เข้าถึงวันที่ 15/10/69)
- - ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรม เรื่อง กำหนดมาตรฐานควบคุมการระบายน้ำทิ้งจากโรงงาน พ.ศ. ๒๕๖๐ http://law.industry.go.th/laws/file/61272 (เข้าถึง วันที่ 15/10/69)

